Update: Krzysztof Siewicz, Towards a legal Open eGovernment (PDF, English version).

Aktualizacja: poprawiona i uzupełniona wersja artykułu ukazała się w: J. Gołaczyński (red.), Prawo Mediów Elektronicznych, Biuletyn Centrum Badań Problemów Prawnych i Ekonomicznych Komunikacji Elektronicznej Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego, Dodatek (5) do Monitora Prawniczego Nr 16/2006 s. 16, C.H. Beck 2006

Streszczenie

Niniejszy artykuł jest poświęcony normom regulującym wykorzystanie systemów informatycznych we wspieraniu rządzenia („eGovernment”). Stanowi on głos w dyskusji na temat wykorzystania otwartego oprogramowania („Open Source Software”) i otwartych standardów w „Open eGovernment”. W artykule przedstawiono odpowiedź na pytanie: „Czy obecny system normatywny pozwala na wdrożenie Open eGovernment?” W celu odpowiedzi na to pytanie dokonano w artykule rozróżnienia pomiędzy eGovernment otwartego oprogramowania a eGovernment otwartych standardów. Następnie dokonano analizy istniejącego systemu normatywnego regulującego wdrożenie tych dwóch rodzajów Open eGovernment.

Analiza przeprowadzona została na następujących czterech obszarach: (1) podstawowych praw i zasad prawnych, (2) prawa ochrony konkurencji, (3) ustawodawstwa normalizacyjnego oraz (4) prawa zamówień publicznych. Analizowano system Unii Europejskiej, a w kilku aspektach przywołano dla porównania prawo amerykańskie. Wynikiem analizy jest wniosek, że obecny system normatywny zawiera wiele legalnych środków umożliwiających wdrożenie obu rodzajów Open eGovernment.

Jednocześnie istnieją co najmniej dwie przeszkody dla wdrożenia Open eGovernment. Po pierwsze, w trakcie analizy nie zidentyfikowano żadnej skutecznej instytucji prawnej, którą można by zastosować w celu ostatecznego rozwiązania kwestii ograniczania dostępu do standardów oraz oprogramowania. Po drugie, w trakcie analizy nie wykryto żadnych wyraźnych, a nie tylko dorozumianych obowiązków wdrożenia Open eGovernment. Wobec tego artykuł zakończono wezwaniem do dalszych badań mających na celu: (1) zidentyfikowanie dodatkowych elementów systemu normatywnego, które umożliwiłyby rozwiązanie kwestii ograniczeń; (2) zaproponowanie zmian w systemie mających na celu wyraźne zobowiązanie do wdrożenia Open eGovernment. Czytaj dalej

Aktualizacja: poprawiona i uzupełniona wersja artykułu ukazała się w: Ł. Jonak, P. Mazurek, M Olcoń, A. Przybylska, A. Tarkowski, J. M. Zając (red.), Re: internet - Społeczne aspekty medium. Polskie konteksty i interpretacje (Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, 2006)

Streszczenie

Niniejszy artykuł zawiera propozycję systemu normatywnego społeczności wolnego oprogramowania. System składa się z norm regulujących organizację produkcji oprogramowania oraz relacji pomiędzy nimi. Jest on przedstawiony jako odpowiedź na potrzebę zorganizowania procesu naprawiania błędów („bugs”), wprowadzania ulepszeń oraz zapewniania interoperacyjnosci oprogramowania. Potrzeba ta jest wynikiem technicznych oraz ekonomicznych uwarunkowań, w których dochodzi do produkcji oprogramowania.

System obejmuje normy wynikające z trzech źródeł: (1) normy prywatne; (2) normy społeczności i (3) normy publiczne. Do zarysu systemu, będącego przedmiotem artykułu, zostały włączone jedynie najważniejsze normy odnoszące się do projektów rozwijanych w społecznościach o hierarchicznej i dość sformalizowanej strukturze. Rozważania na temat wszystkich społeczności wolnego oprogramowania wykraczają poza zakres niniejszego artykułu i wymagają szerszego opracowania.

Przedstawione wywody prowadzą do wniosku, że opisany system normatywny organizuje produkcję wolnego oprogramowania w ramach społeczności. Społeczność nadzoruje wysiłki jednostek nakierowane na poprawianie błędów, wprowadzanie nowych funkcji oraz zapewnianie interoperacyjności, jednak nie jest uprawniona do narzucania komukolwiek decyzji produkcyjnych. W sensie ekonomicznym, system pozwala na utrzymanie wolnej konkurencji na rynku oprogramowania. Można ponadto stwierdzić, że niniejsze funkcje systemu są efektem relacji pomiędzy normami wywodzącymi się z różnych źródeł. Istotne znaczenie dla istnienia oraz ostatecznego efektu systemu mają normy publiczne.

Artykuł kończy się wskazaniem kierunków dalszych badań, które powinny objąć: (1) identyfikację wszystkich norm regulujących używanie i rozwój wolnego oprogramowania; (2) pełne zrozumienie wzajemnych relacji pomiędzy normami, ze szczególnym uwzględnieniem norm publicznych. Czytaj dalej